Chọn học STEM hay STEAM là câu hỏi nhiều học sinh và phụ huynh đặt ra khi tìm chương trình học quốc tế. Hai hướng này khác nhau thế nào, và đâu hợp với sinh viên quốc tế hơn? Câu trả lời ngắn gọn là cả hai đều có lợi thế riêng.
Có thể bạn đã quen với STEM, viết tắt của Science (Khoa học), Technology (Công nghệ), Engineering (Kỹ thuật) và Mathematics (Toán học). Giáo dục STEM trang bị kiến thức và kỹ năng nền tảng cho thời đại công nghệ, khi ngày càng nhiều nghề đòi hỏi năng lực khoa học và toán học.
Bài viết này giải thích STEAM là gì, STEAM khác STEM ở đâu và vì sao cả hai đều đáng cân nhắc với học sinh, sinh viên quốc tế.
STEAM là gì?
STEAM là phương pháp giáo dục kết hợp 5 lĩnh vực: Science (Khoa học), Technology (Công nghệ), Engineering (Kỹ thuật), Arts (Nghệ thuật) và Mathematics (Toán học).
STEAM = STEM + Arts
Nói đơn giản, STEAM là STEM được bổ sung thêm Nghệ thuật. Nếu STEM tập trung vào khoa học, công nghệ, kỹ thuật và toán học, thì STEAM thêm các môn về nghệ thuật và nhân văn, và việc học thêm những lĩnh vực này có thể mang lại nhiều lợi ích bất ngờ.
STEM và STEAM khác nhau ở đâu?
STEM mang lại nhiều giá trị cho người học. Khoa học có mặt trong mọi mặt đời sống. Công nghệ không ngừng phát triển và ngày càng quan trọng trong sinh hoạt lẫn công việc. Kỹ thuật giúp con người tạo ra công trình, máy móc và nhiều sản phẩm phục vụ cuộc sống. Toán học rèn tư duy logic, khả năng phân tích và giải quyết những bài toán phức tạp.
Gộp lại, bốn lĩnh vực này giúp học sinh hiểu thế giới và cách mọi thứ vận hành. Cơ hội nghề nghiệp trong khối STEM cũng ngày càng đa dạng, tạo nền tảng tốt để bước vào thị trường lao động.
Tuy vậy, một hạn chế hay được nhắc là chương trình STEM đôi khi nghiêng nhiều về kiến thức chuyên môn và kỹ năng kỹ thuật, trong khi tư duy sáng tạo, tư duy phản biện và cách nhìn vấn đề theo hướng mới chưa được chú ý đủ.
Doanh nghiệp thì không chỉ cần người có chuyên môn, mà còn cần người biết đặt câu hỏi, phân tích vấn đề, đưa ra ý tưởng mới và thúc đẩy đổi mới. Đó là lý do STEAM ngày càng được quan tâm.
Khi kết hợp nghệ thuật và các môn nhân văn với STEM, học sinh phát triển toàn diện hơn. Các em không chỉ học cách tìm ra đáp án mà còn học cách nghĩ sáng tạo, xây dựng ý tưởng và truyền đạt ý tưởng hiệu quả, những kỹ năng có ích dù sau này theo ngành nào.
Chữ «A» trong STEAM có vai trò gì?
Giá trị của giáo dục nghệ thuật và nhân văn luôn là chủ đề được bàn nhiều. Khác với những ngành có lộ trình nghề nghiệp rõ, chẳng hạn học Kỹ thuật thường hướng đến nghề kỹ sư, con đường từ Lịch sử, Văn học hay Nghệ thuật đến một công việc cụ thể đôi khi không rõ ràng bằng.
Điều này khiến nhiều người hỏi: học nghệ thuật và nhân văn thì có ích gì cho sự nghiệp?
Thực tế, dù số sinh viên theo học nhóm ngành Nghệ thuật và Nhân văn đã giảm ở một số nước trong những năm gần đây, nhà tuyển dụng vẫn đánh giá cao những kỹ năng mà các ngành này mang lại.
Học nghệ thuật thị giác giúp học sinh rèn kỷ luật trong tư duy và hình thành thói quen học tập tích cực. Những kỹ năng này có thể áp dụng sang các môn khác và cải thiện kết quả học tập chung.
Khi trí tuệ nhân tạo (AI) được dùng ngày càng rộng trong công việc, các kỹ năng mang tính «con người» lại càng quan trọng. Nhà tuyển dụng đang tìm những người tốt nghiệp có khả năng:
- Tư duy phản biện và phân tích vấn đề.
- Tò mò, ham học hỏi và chủ động khám phá thế giới xung quanh.
- Giao tiếp hiệu quả.
- Làm việc nhóm.
- Suy nghĩ sáng tạo và đưa ra ý tưởng mới.
Những kỹ năng này có thể phát triển qua nhiều ngành, nhưng nghệ thuật và nhân văn đặc biệt có thế mạnh trong việc rèn luyện chúng.
Vì vậy, chữ «A» – Arts không chỉ là thêm một nhóm môn vào STEM. Nó bổ trợ cho kiến thức khoa học và kỹ thuật, giúp người học trở nên linh hoạt, sáng tạo và thích nghi tốt hơn với thị trường lao động tương lai.
STEM hay STEAM: chọn hướng nào?
Không có lựa chọn nào tốt hơn cho tất cả mọi người. Điều cần xem xét là mục tiêu nghề nghiệp, sở thích và cách học phù hợp với bạn.
Phần lớn chương trình đại học thuộc nhóm Khoa học và Toán học được xây dựng theo hướng STEM. Nếu chương trình có môn tự chọn, bạn có thể chọn thêm các môn Nghệ thuật và Nhân văn để mở rộng kiến thức và kỹ năng.
Nếu muốn xây dựng lộ trình kết hợp STEM và STEAM, hãy trao đổi với cố vấn học tập của trường để chọn môn phù hợp với mục tiêu học tập và nghề nghiệp.
Khi nghệ thuật, nhân văn và khoa học xã hội được đưa vào chương trình STEM, học sinh không chỉ giỏi chuyên môn mà còn trở thành những người sáng tạo, biết tư duy phản biện và tạo ra ý tưởng mới.
Dù chọn STEM hay STEAM, điều quan trọng nhất vẫn là tìm được chương trình hợp với sở thích, thế mạnh và mục tiêu nghề nghiệp của bạn.
Cần tư vấn cho hồ sơ của bạn?
Để lại thông tin, chuyên viên sẽ liên hệ lại.
